Βασίλης Κόλλιας: μια ρεαλιστική αποτίμηση των εκλογικών αποτελεσμάτων, των νέων ισορροπιών στην Ουάσιγκτον και της επόμενης ημέρας για την Ελλάδα.

Η επόμενη μέρα των αμερικανικών εκλογών διαμορφώνει ένα νέο πολιτικό τοπίο, με προεκτάσεις που ξεπερνούν τα σύνορα των Ηνωμένων Πολιτειών και αγγίζουν τις διεθνείς ισορροπίες, την Ευρώπη και, ασφαλώς, την Ελλάδα. Πώς ερμηνεύουν όμως αυτές τις εξελίξεις οι επιφανείς εκπρόσωποι της ελληνικής Ομογένειας, οι άνθρωποι που ζουν και δραστηριοποιούνται στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, γνωρίζοντας από κοντά την αμερικανική πολιτική πραγματικότητα;

Ο Βασίλης Κόλλιας, είναι διακεκριμένος Ελληνοαμερικανός δικηγόρος, στις πολιτείες Ντέλαγουερ και Νιου Τζέρσεϊ, καθώς και του Ομοσπονδιακού Περιφερειακού Δικαστηρίου της ίδιας πολιτείας, καθώς και του Ανώτατου Δικαστηρίου των Ηνωμένων Πολιτειών.Με μια σημαντική επαγγελματική διαδρομή και τη διπλή οπτική ενός Έλληνα της Διασποράς και ενός ανθρώπου που γνωρίζει το αμερικανικό θεσμικό σύστημα, καταθέτει στο enjoynews.gr τη δική του τεκμηριωμένη και ρεαλιστική εκτίμηση για το μήνυμα της κάλπης και τις πολιτικές ανακατατάξεις στην Ουάσιγκτον.

Στη συνέντευξη που μας παραχώρησε, αναλύει τις νέες προκλήσεις για την αμερικανική ηγεσία, τη σημασία της διατλαντικής συνεργασίας και τις προοπτικές των ελληνοαμερικανικών σχέσεων, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στις ευαίσθητες ισορροπίες της Ανατολικής Μεσογείου και στα ελληνοτουρκικά ζητήματα.Μια ουσιαστική ματιά από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού, που αποτυπώνει τον προβληματισμό και τις προσδοκίες της Ομογένειας, φωτίζοντας όχι μόνο όσα αλλάζουν στην Αμερική, αλλά και όσα ενδέχεται να σηματοδοτήσουν αυτές οι εξελίξεις για την Ελλάδα και τον κόσμο.

Πώς αξιολογείτε τη νίκη των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ; Ήταν, κατά την άποψή σας, ένα αναμενόμενο αποτέλεσμα και ποιο μήνυμα στέλνουν οι Αμερικανοί ψηφοφόροι;

Θα περιέγραφα τα αποτελέσματα ως μια σημαντική πολιτική μετατόπιση και, κυρίως, ως ένα σαφές μήνυμα του αμερικανικού εκλογικού σώματος ότι επιθυμεί μεγαλύτερη λογοδοσία από τους εκλεγμένους ηγέτες του.

Οι ενδιάμεσες εκλογές παραδοσιακά λειτουργούν ως δημοψήφισμα για τον εκάστοτε πρόεδρο και δεν είναι ασυνήθιστο το κόμμα που βρίσκεται στον Λευκό Οίκο να χάνει έδρες στο Κογκρέσο. Υπό αυτή την έννοια, λοιπόν, μια δύσκολη εκλογική αναμέτρηση για τους Ρεπουμπλικανούς δεν ήταν εντελώς απροσδόκητη. Ωστόσο, η έκταση της νίκης των Δημοκρατικών, ιδιαίτερα η επιτυχία τους σε πολιτείες που παραδοσιακά ψηφίζουν Ρεπουμπλικανούς, ήταν αναμφίβολα εντυπωσιακή.

Πιστεύω ότι οι ψηφοφόροι εξέφρασαν τη δυσαρέσκειά τους για μια σειρά ζητημάτων, μεταξύ των οποίων το κόστος ζωής, η οικονομική αβεβαιότητα, οι ανησυχίες για την πορεία της χώρας, καθώς και η δυσαρέσκεια για τον τρόπο με τον οποίο η κυβέρνηση διαχειρίστηκε ορισμένα εσωτερικά και διεθνή ζητήματα.

Θα ήμουν προσεκτικός στο να μην ερμηνεύσω το αποτέλεσμα αυτό ως μια συνολική και άνευ όρων αποδοχή του προγράμματος και των θέσεων του Δημοκρατικού Κόμματος. Αντίθετα, το αντιλαμβάνομαι ως μια απαίτηση για ισορροπία, λογοδοσία και μια πιο πραγματιστική προσέγγιση στη διακυβέρνηση.

Οι Αμερικανοί, σε γενικές γραμμές, θέλουν η κυβέρνησή τους να λειτουργεί αποτελεσματικά. Επιθυμούν οικονομική σταθερότητα, προσιτό κόστος διαβίωσης, ασφάλεια και εμπιστοσύνη στην ηγεσία της χώρας τους. Θεωρώ ότι οι εκλογές καταδεικνύουν πως οι ψηφοφόροι είναι πρόθυμοι να αλλάξουν πολιτική κατεύθυνση όταν αισθάνονται ότι αυτές οι προσδοκίες δεν ικανοποιούνται.

Σε τελική ανάλυση, θεωρώ ότι πρόκειται για μια υγιή έκφραση της αμερικανικής δημοκρατικής διαδικασίας. Κανένα πολιτικό κόμμα δεν θα πρέπει να θεωρεί δεδομένο ότι διαθέτει μόνιμη και διαρκή εντολή από το εκλογικό σώμα.

Πώς εκτιμάτε ότι θα επηρεάσει το εκλογικό αποτέλεσμα τις διεθνείς γεωπολιτικές ισορροπίες, ιδιαίτερα στην Ευρώπη, αλλά και την αμερικανική στάση απέναντι στους δύο ανοιχτούς πολέμους, στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή;

Πιστεύω ότι τα αποτελέσματα θα επηρεάσουν τη διεθνή στάση των Ηνωμένων Πολιτειών, ωστόσο θα ήθελα να επισημάνω ότι δεν θα πρέπει να αναμένουμε μια άμεση ή δραματική αλλαγή στην αμερικανική εξωτερική πολιτική.

Ο έλεγχος και των δύο σωμάτων του Κογκρέσου από τους Δημοκρατικούς θα τους προσφέρει σαφώς μεγαλύτερη επιρροή στις συζητήσεις για την εξωτερική πολιτική, τις αμυντικές δαπάνες, την εξωτερική βοήθεια και την κοινοβουλευτική εποπτεία της κυβερνητικής πολιτικής. Ωστόσο, ο Πρόεδρος Τραμπ παραμένει στον Λευκό Οίκο και εξακολουθεί να διαθέτει σημαντικές εξουσίες ως προς τη χάραξη και την άσκηση της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής.

Για την Ευρώπη, πιστεύω ότι τα αποτελέσματα προσφέρουν κάποια καθησυχαστικά μηνύματα, καθώς καταδεικνύουν ότι εξακολουθεί να υπάρχει ισχυρή υποστήριξη εντός του αμερικανικού πολιτικού συστήματος προς τη διατλαντική σχέση. Ταυτόχρονα, θεωρώ ότι οι ευρωπαϊκές χώρες έχουν αντλήσει ένα σημαντικό δίδαγμα τα τελευταία χρόνια: δεν μπορούν να βασίζονται αποκλειστικά στις Ηνωμένες Πολιτείες για την ασφάλειά τους. Η Ευρώπη πρέπει να συνεχίσει να ενισχύει τις δικές της αμυντικές δυνατότητες, διατηρώντας παράλληλα μια ισχυρή στρατηγική συνεργασία με την Ουάσιγκτον.

Όσον αφορά την Ουκρανία, αναμένω ότι θα υπάρξει πιο ενεργός κοινοβουλευτικός διάλογος σχετικά με την αμερικανική βοήθεια και τη σημασία της διατήρησης της κυριαρχίας της χώρας. Ιστορικά, στο Κογκρέσο υπήρχε διακομματική υποστήριξη στην αντιμετώπιση της ρωσικής επιθετικότητας και η νέα ισορροπία δυνάμεων στο Κογκρέσο θα μπορούσε να δημιουργήσει πρόσθετες ευκαιρίες για την αμφισβήτηση πολιτικών που θεωρούνται υπερβολικά επιεικείς απέναντι στη Μόσχα.

Στη Μέση Ανατολή, αναμένω αυξημένο κοινοβουλευτικό έλεγχο όσον αφορά την αμερικανική εμπλοκή, τις στρατιωτικές αποφάσεις και τη γενικότερη στρατηγική για την επίτευξη περιφερειακής σταθερότητας. Παράλληλα, υπάρχει έντονο ενδιαφέρον μεταξύ των Αμερικανών ψηφοφόρων να αποφευχθούν παρατεταμένες στρατιωτικές συγκρούσεις και οι οικονομικές συνέπειες που αυτές συνεπάγονται.

Σε τελική ανάλυση, πιστεύω ότι το σημαντικότερο μήνυμα προς τους συμμάχους των Ηνωμένων Πολιτειών είναι πως η αμερικανική εξωτερική πολιτική θα πρέπει να βασίζεται σε μακροπρόθεσμα στρατηγικά συμφέροντα και όχι σε βραχυπρόθεσμους πολιτικούς υπολογισμούς. Η αξιοπιστία της Αμερικής εξαρτάται από τη συνέπεια της στάσης της, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για συμμάχους που στηρίζονται στις δεσμεύσεις της στον τομέα της ασφάλειας.Ελπίζω ότι η νέα πολιτική ισορροπία θα ενθαρρύνει μια πιο μετρημένη, διακομματική και προβλέψιμη προσέγγιση στις διεθνείς υποθέσεις.

Ποιες επιπτώσεις θεωρείτε ότι θα έχει η νέα πολιτική ισορροπία στις ελληνοαμερικανικές σχέσεις και ειδικότερα στη στάση των ΗΠΑ απέναντι στα ελληνοτουρκικά ζητήματα;

Είμαι αισιόδοξος ότι οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις θα παραμείνουν ισχυρές, ανεξάρτητα από τις πολιτικές αλλαγές στην Ουάσιγκτον.Η σχέση μεταξύ Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών βασίζεται σε πολύ περισσότερα από το πολιτικό κόμμα που βρίσκεται κάθε φορά στην εξουσία. Αντικατοπτρίζει κοινές δημοκρατικές αξίες, μακροχρόνιους ιστορικούς και πολιτιστικούς δεσμούς, κοινά συμφέροντα στον τομέα της ασφάλειας, καθώς και τη στρατηγική σημασία της Ελλάδας ως συμμάχου στο ΝΑΤΟ και κράτους-μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Πιστεύω ότι στην Ουάσιγκτον υπάρχει ισχυρή διακομματική αναγνώριση της σημασίας της Ελλάδας στην Ανατολική Μεσόγειο, ιδιαίτερα σε τομείς όπως η περιφερειακή ασφάλεια, η ενεργειακή συνεργασία, η θαλάσσια σταθερότητα και οι ευρύτερες σχέσεις μεταξύ Ευρώπης και Μέσης Ανατολής.

Όσον αφορά τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, δεν θα ανέμενα κατ’ ανάγκην κάποια άμεση αλλαγή στη συνολική προσέγγιση των Ηνωμένων Πολιτειών. Οι ΗΠΑ έχουν σημαντικά στρατηγικά συμφέροντα τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Τουρκία και οι διαδοχικές αμερικανικές κυβερνήσεις επιδίωκαν γενικά να διατηρούν εποικοδομητικές σχέσεις και με τις δύο χώρες.

Ωστόσο, πιστεύω ότι είναι απολύτως απαραίτητο αυτή η σχέση να βασίζεται στον σεβασμό του διεθνούς δικαίου, της εθνικής κυριαρχίας και των αρχών της ειρηνικής επίλυσης των διαφορών.Η Ελλάδα αποτελεί έναν αξιόπιστο σύμμαχο στο ΝΑΤΟ, έναν σημαντικό εταίρο για τα αμερικανικά συμφέροντα στην Ανατολική Μεσόγειο και μια χώρα που έχει υποστηρίξει διαχρονικά την περιφερειακή σταθερότητα. Πρόκειται για σημαντικές παραμέτρους, οι οποίες θα πρέπει να έχουν ιδιαίτερη βαρύτητα στη λήψη αποφάσεων στην Ουάσιγκτον.

Θα ανέμενα επίσης ότι η νέα ισορροπία δυνάμεων στο Κογκρέσο θα δημιουργήσει ευκαιρίες για εντονότερο διάλογο και μεγαλύτερη εποπτεία της αμερικανικής πολιτικής στην Ανατολική Μεσόγειο, συμπεριλαμβανομένων των πωλήσεων οπλικών συστημάτων και των περιφερειακών ρυθμίσεων ασφάλειας.

Σε τελική ανάλυση, θα ήλπιζα ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα συνεχίσουν να αναγνωρίζουν τη στρατηγική σημασία της Ελλάδας, ενθαρρύνοντας παράλληλα τον εποικοδομητικό διάλογο μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας.Η υποστήριξη της σταθερότητας στην περιοχή δεν θα πρέπει ποτέ να γίνεται εις βάρος θεμελιωδών αρχών ή των νόμιμων δικαιωμάτων ενός συμμάχου.Πιστεύω ότι η ελληνοαμερικανική σχέση είναι αρκετά ισχυρή ώστε να υπερβαίνει τις αλλαγές στην πολιτική ηγεσία και αυτό ακριβώς είναι το χαρακτηριστικό μιας ώριμης στρατηγικής συνεργασίας.

Ως Ελληνοαμερικανός, αισθάνομαι τυχερός που αποτελώ μέρος μιας χώρας της οποίας οι δημοκρατικοί θεσμοί επιτρέπουν στους πολίτες να εκφράζουν τις απόψεις τους και να καθιστούν τους ηγέτες τους υπόλογους για τις πράξεις τους.Οι εκλογές δεν αφορούν απλώς το ποιο πολιτικό κόμμα κερδίζει ή χάνει. Αφορούν την κατεύθυνση προς την οποία επιθυμεί να κινηθεί η χώρα.

Πιστεύω ότι η Αμερική είναι ισχυρότερη όταν στο εσωτερικό της επικρατεί πολιτική ισορροπία και όταν στη διεθνή σκηνή αποδεικνύεται αξιόπιστη και συνεπής. Αυτό είναι σημαντικό όχι μόνο για τους Αμερικανούς, αλλά και για τους συμμάχους μας, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας.

Ελπίζω ότι τα εκλογικά αποτελέσματα θα ενθαρρύνουν την ενίσχυση της συνεργασίας πέρα από κομματικές διαχωριστικές γραμμές, μια πιο προσεκτική και ώριμη προσέγγιση των διεθνών ευθυνών της Αμερικής, καθώς και τη συνέχιση της διαχρονικής σχέσης μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ελλάδας.