«Ασπίδα του Αχιλλέα»: Υπεγράφη η συμφωνία Ελλάδας–Ισραήλ για τον νέο πολυεπίπεδο θόλο αεράμυνας
Υπεγράφη σήμερα, Δευτέρα 31 Αυγούστου 2026, στο Τελ Αβίβ η διακρατική συμφωνία μεταξύ Ελλάδας και Ισραήλ για την ανάπτυξη της «Ασπίδας του Αχιλλέα», του νέου πολυεπίπεδου συστήματος αντιαεροπορικής, αντιβαλλιστικής και αντι-drone άμυνας που θα ενισχύσει την προστασία του ελληνικού εναέριου χώρου.
Η συμφωνία προβλέπει τη δημιουργία ενός ενιαίου και ολοκληρωμένου συστήματος διοίκησης και ελέγχου, μέσω του οποίου τα νέα ισραηλινά συστήματα θα διασυνδέονται με τα υφιστάμενα μέσα αεράμυνας, καθώς και με σύγχρονες πλατφόρμες των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του ΕΡΤnews, με την υπογραφή της συμφωνίας ξεκινά η αντίστροφη μέτρηση για την υλοποίηση του προγράμματος. Το χρονοδιάγραμμα προβλέπει την πλήρη ανάπτυξη του νέου θόλου σε διάστημα 35 μηνών, δηλαδή έως τον Ιούλιο του 2029.
Όπως ανακοίνωσε το υπουργείο Εθνικής Άμυνας, ο συνολικός προϋπολογισμός του προγράμματος ανέρχεται σε 3,035 δισ. ευρώ.
Συμμετοχή της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην εγχώρια συμμετοχή, καθώς στην υλοποίηση του προγράμματος προβλέπεται η εμπλοκή της ελληνικής αμυντικής και τεχνολογικής βιομηχανίας.
Ήδη 19 ελληνικές εταιρείες συμμετέχουν στις σχετικές διαδικασίες, ενώ η εγχώρια συμμετοχή αναμένεται να ξεπεράσει το 25% του συνολικού προϋπολογισμού, φτάνοντας περίπου τα 750 εκατ. ευρώ.
Παράλληλα, προβλέπεται η δημιουργία παραγωγικής βάσης στην Ελλάδα, με εξαγωγικές προοπτικές. Στόχος είναι μέρος της τεχνογνωσίας, της κατασκευής και της υποστήριξης των συστημάτων να πραγματοποιείται στη χώρα, ενισχύοντας παράλληλα την εγχώρια αμυντική και τεχνολογική βιομηχανία.
Ποιοι υπέγραψαν τη συμφωνία
Εκ μέρους της Ελλάδας τη συμφωνία υπέγραψε ο γενικός διευθυντής Αμυντικών Εξοπλισμών και Επενδύσεων, υποστράτηγος Ιωάννης Μπούρας.
Από την ισραηλινή πλευρά υπέγραψαν, μεταξύ άλλων, ο γενικός διευθυντής του υπουργείου Άμυνας Αμίρ Μπαράμ, ο επικεφαλής της Διεύθυνσης Διεθνούς Αμυντικής Συνεργασίας (SIBAT), Γιαΐρ Κούλας, ο επικεφαλής της Διεύθυνσης Αμυντικής Έρευνας και Ανάπτυξης, Ντάνιελ Γκολντ, και ο επικεφαλής του Οργανισμού Αντιπυραυλικής Άμυνας, Μοσέ Πατέλ.
Στην τελετή υπογραφής συμμετείχαν επίσης ο διευθύνων σύμβουλος της Rafael, Γιοάβ Τούργκεμαν, ο διευθύνων σύμβουλος της κρατικής εταιρείας αεροδιαστημικής και άμυνας IAI, Γκάι Μπαρλέβ, καθώς και άλλοι αξιωματούχοι.
Τα τρία βασικά επίπεδα της «Ασπίδας του Αχιλλέα»
Στον πυρήνα της νέας πολυεπίπεδης αρχιτεκτονικής αεράμυνας βρίσκονται τρία κύρια πυραυλικά συστήματα διαφορετικής εμβέλειας:
- David’s Sling («Σφεντόνα του Δαβίδ»): Σε συνδυασμό με τα Patriot, θα αποτελέσει το ανώτερο επίπεδο προστασίας της ελληνικής αεράμυνας, αντιμετωπίζοντας βαλλιστικούς πυραύλους και άλλες απειλές μεγάλου βεληνεκούς.
- Barak MX: Θα καλύπτει το ενδιάμεσο επίπεδο αεράμυνας. Πρόκειται για σύστημα αντίστοιχο με αυτό που έχει αποκτήσει η Κύπρος.
- SPYDER: Σε συνδυασμό με τους υφιστάμενους πυραύλους Hawk, θα αναλαμβάνει την εγγύς προστασία και την άμυνα σημείου σε μικρές και μεσαίες αποστάσεις.
Τα επιμέρους συστήματα θα διασυνδέονται με το προηγμένο ραντάρ ηλεκτρονικής σάρωσης ELM-2084 και με ένα ενιαίο σύστημα διοίκησης και ελέγχου.
Στόχος είναι η πλήρης διαλειτουργικότητα με σύγχρονα οπλικά συστήματα που διαθέτουν οι ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις, μεταξύ άλλων τα Patriot, τα μαχητικά Rafale και F-16 Viper, τις φρεγάτες Belharra και το πυραυλικό σύστημα PULS.
Ο ρόλος της τεχνητής νοημοσύνης
Κομβικό ρόλο στη λειτουργία του νέου συστήματος αναμένεται να διαδραματίζει η τεχνητή νοημοσύνη, η οποία θα συμβάλλει στην ταχύτερη επεξεργασία και ανάλυση των δεδομένων, στην κατηγοριοποίηση των απειλών και στην επιλογή του καταλληλότερου μέσου αναχαίτισης.
Στο συνολικό πρόγραμμα περιλαμβάνονται, επίσης, συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου και αντιμετώπισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Η ανάπτυξή τους αναμένεται να γίνει κυρίως σε περιοχές στρατηγικής σημασίας, όπως τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου και ο Έβρος.
Δένδιας: «Η Ελλάδα είναι η πρώτη χώρα της ΕΕ που υιοθετεί παρόμοιο σύστημα»
Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» αποτελεί κεντρικό τμήμα της μεταρρύθμισης «Ατζέντα 2030» για τις Ένοπλες Δυνάμεις.
Αναφερόμενος στην αναγκαιότητα του προγράμματος, ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας υπογράμμισε ότι «βρισκόμαστε σε εποχή ριζικών αλλαγών», καθώς οι σύγχρονες συγκρούσεις έχουν μεταβάλει τα δεδομένα στον τομέα της άμυνας και της αποτροπής.
«Η τεχνολογία, οι βαλλιστικοί πύραυλοι, οι δορυφορικές επικοινωνίες, τα μη επανδρωμένα συστήματα, οι κυβερνοαπειλές, οι υβριδικές μορφές πολέμου και η διασύνδεση των πεδίων επιχειρήσεων έχουν καταστήσει από καιρό τα προϋπάρχοντα δόγματα Άμυνας παντελώς ανεδαφικά», ανέφερε.
Όπως τόνισε, με βάση αυτή την πραγματικότητα προχωρά η συνολική και εκ θεμελίων μεταρρύθμιση των Ενόπλων Δυνάμεων, «με απόλυτη επίγνωση και συναίσθηση των δυσλειτουργιών και των αγκυλώσεων του χθες».
«Η Ελλάδα είναι η πρώτη χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης που υιοθετεί παρόμοιο σύστημα. Η ταχεία αλλαγή των πάντων είναι ο απαραίτητος όρος της εθνικής επιβίωσης απέναντι στον αναθεωρητισμό και τη διαρκώς διευρυνόμενη απειλή», κατέληξε ο υπουργός Εθνικής Άμυνας.
