Μια ιστορική διάκριση απέκτησε ο Όλυμπος, καθώς η 48η Σύνοδος της Επιτροπής Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO, που πραγματοποιήθηκε στην πόλη Μπουσάν της Νότιας Κορέας, ενέκρινε ομόφωνα την εγγραφή του στον Κατάλογο Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς.
Με την απόφαση αυτή, ο Όλυμπος αναγνωρίζεται επισήμως ως τόπος εξαιρετικής οικουμενικής αξίας, χάρη στον μοναδικό συνδυασμό φυσικού πλούτου, πολιτιστικής κληρονομιάς και μυθολογικού συμβολισμού που τον χαρακτηρίζει εδώ και χιλιάδες χρόνια.
Η ένταξη αυτή αποτελεί σημαντική διεθνή αναγνώριση για το υψηλότερο βουνό της Ελλάδας, ενώ παράλληλα ενισχύει το καθεστώς προστασίας του απέναντι στις προκλήσεις που δημιουργούν η κλιματική αλλαγή και η αυξανόμενη τουριστική δραστηριότητα. Κάθε χρόνο, περίπου 50.000 επισκέπτες ανεβαίνουν στον Όλυμπο, γεγονός που καθιστά ακόμη πιο αναγκαία τη βιώσιμη διαχείριση του φυσικού του περιβάλλοντος.
Στην αιτιολόγησή της, η UNESCO επισημαίνει ότι ο Όλυμπος ξεχωρίζει για το ιδιαίτερο μικροκλίμα του, το οποίο διαμορφώνεται από τη γειτνίασή του με το Αιγαίο και τις μεγάλες υψομετρικές διαφορές. Αυτές οι συνθήκες έχουν δημιουργήσει ένα μοναδικό οικοσύστημα με εξαιρετική ποικιλία χλωρίδας και πανίδας.
Παράλληλα, το βουνό κατέχει ξεχωριστή θέση στην παγκόσμια πολιτιστική ιστορία, καθώς σύμφωνα με την αρχαία ελληνική παράδοση αποτέλεσε την κατοικία των Δώδεκα Ολύμπιων Θεών. Μέσα από τα έργα του Ομήρου και του Ησιόδου, ο Όλυμπος αναδείχθηκε σε διαχρονικό σύμβολο του ελληνικού πολιτισμού, επηρεάζοντας τη λογοτεχνία, τη φιλοσοφία και τις τέχνες σε ολόκληρο τον κόσμο.
Η σπουδαιότητα του Ολύμπου είχε αναγνωριστεί ήδη από το 1938, όταν χαρακτηρίστηκε ο πρώτος Εθνικός Δρυμός της Ελλάδας. Το 1981 εντάχθηκε στο πρόγραμμα της UNESCO ως Απόθεμα Βιόσφαιρας, ενώ το 2021 απέκτησε καθεστώς Εθνικού Πάρκου με Προεδρικό Διάταγμα.
Καθοριστικό ρόλο στην επιτυχή υποψηφιότητα διαδραμάτισε η ελληνική αποστολή, στην οποία συμμετείχαν εκπρόσωποι του Υπουργείου Πολιτισμού, του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, του Οργανισμού Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής, με επικεφαλής τον μόνιμο αντιπρόσωπο της Ελλάδας στην UNESCO, Γιώργο Κουμουτσάκο.
Η υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, χαρακτήρισε την εγγραφή του Ολύμπου ως μια ιδιαίτερα σημαντική στιγμή για τη χώρα, υπογραμμίζοντας ότι επιβεβαιώνει τη διαρκή προσήλωση της Ελλάδας στην προστασία και ανάδειξη της πολιτιστικής και φυσικής της κληρονομιάς.
Όπως επισήμανε, ο Όλυμπος αποτελεί ένα παγκόσμιο σύμβολο, όπου η φύση, η ιστορία και η μυθολογία συνυπάρχουν αρμονικά. Παράλληλα, ανέδειξε τη σπουδαία οικολογική του αξία, σημειώνοντας ότι το βουνό φιλοξενεί 1.983 taxa φυτών, δηλαδή περισσότερο από το 25% της ελληνικής χλωρίδας, καθώς και μεγάλο αριθμό ενδημικών ειδών που δεν απαντώνται πουθενά αλλού στον κόσμο.
Επιπλέον, ο Όλυμπος αποτελεί σημαντικό καταφύγιο άγριας ζωής, φιλοξενώντας καφέ αρκούδες, αγριόγιδα, δεκάδες είδη πτηνών, ερπετών, αμφιβίων και ασπόνδυλων, γεγονός που τον καθιστά μία από τις σημαντικότερες περιοχές βιοποικιλότητας στην Ευρώπη.Ιδιαίτερη σημασία έχει και ο αρχαιολογικός χώρος του Δίου, στους πρόποδες του βουνού, ο οποίος συνδέεται άμεσα με τη λατρεία των Ολύμπιων Θεών και συμπληρώνει τη μοναδική πολιτιστική ταυτότητα της περιοχής.
Η εγγραφή του Ολύμπου στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO αποτελεί ένα ακόμη σημαντικό ορόσημο για την Ελλάδα, ενισχύοντας τη διεθνή προβολή του εμβληματικού βουνού και διασφαλίζοντας την προστασία του για τις επόμενες γενιές.
