Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τράμπ ξεκίνησε την επίσκεψή του στο Πεκίνο με θερμές δηλώσεις προς τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζιπινγκ , λέγοντας πως «είναι τιμή μου να είμαι φίλος σας».
Ωστόσο, από την πρώτη στιγμή, ο Σι έθεσε με σαφήνεια τις κινεζικές «κόκκινες γραμμές», προειδοποιώντας για τον κίνδυνο σύγκρουσης ανάμεσα στις δύο υπερδυνάμεις με φόντο την Ταϊβάν.
Η έντονη αντίθεση στο ύφος των δύο ηγετών ανέδειξε το βάθος των διαφορών τους σε κρίσιμα ζητήματα, όπως οι εμπορικές σχέσεις, η Μέση Ανατολή και κυρίως η στάση της Ουάσινγκτον απέναντι στην Ταϊβάν. Διεθνείς αναλυτές εκτιμούν ότι η συνάντηση Τραμπ – Σι θα κινηθεί περισσότερο στο επίπεδο των συμβολισμών και της διπλωματικής ευγένειας, χωρίς ουσιαστικές εξελίξεις στα μεγάλα ανοιχτά μέτωπα.
Κατά τις δηλώσεις τους στη Μεγάλη Αίθουσα του Λαού, πριν από τις κλειστές συνομιλίες, ο Τραμπ χαρακτήρισε τον Σι «σπουδαίο ηγέτη», τονίζοντας ότι οι σχέσεις ΗΠΑ – Κίνας «μπορούν να γίνουν καλύτερες από ποτέ».
Από την πλευρά του, ο Σι Τζινπίνγκ υπογράμμισε ότι οι δύο χώρες πρέπει να λειτουργούν ως «εταίροι και όχι αντίπαλοι», σημειώνοντας πως η συνεργασία ωφελεί και τις δύο πλευρές, ενώ η αντιπαράθεση οδηγεί μόνο σε ζημία και αστάθεια.
Παράλληλα, ο Κινέζος πρόεδρος επανέφερε την έννοια της «παγίδας του Θουκυδίδη», προειδοποιώντας για τον ιστορικό κίνδυνο σύγκρουσης ανάμεσα σε μια ανερχόμενη δύναμη και μια κυρίαρχη υπερδύναμη. Η θεωρία αυτή, που διατυπώθηκε από τον πολιτικό επιστήμονα Graham Allison, βασίζεται στην ανάλυση του Θουκυδίδη για τον Πελοποννησιακό Πόλεμο και τον φόβο της Σπάρτης απέναντι στην άνοδο της Αθήνας.
«Η Ταϊβάν είναι το σημαντικότερο ζήτημα»
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο Σι στο ζήτημα της Ταϊβάν, το οποίο χαρακτήρισε «το πιο σημαντικό θέμα στις σχέσεις Κίνας – ΗΠΑ». Σύμφωνα με τον ίδιο, ο τρόπος με τον οποίο η Ουάσινγκτον θα διαχειριστεί το θέμα θα καθορίσει τη σταθερότητα ή την επικίνδυνη κλιμάκωση στις σχέσεις των δύο χωρών.
Ο Σι ξεκαθάρισε ότι η Κίνα θεωρεί ασύμβατες την «ανεξαρτησία της Ταϊβάν» και τη διατήρηση της ειρήνης στο Στενό της Ταϊβάν, επαναλαμβάνοντας τη διαχρονική θέση του Πεκίνου.
Την ίδια στιγμή, η κυβέρνηση της Ταϊβάν εξέφρασε την ευγνωμοσύνη της για τη συνεχιζόμενη αμερικανική στήριξη. Αναλυτές εκτιμούν ότι το Πεκίνο θα επιχειρήσει να αποσπάσει παραχωρήσεις από τον Τραμπ, είτε σε επίπεδο πωλήσεων όπλων είτε σε επίπεδο διπλωματικής στάσης απέναντι στην Ταϊβάν.
Ανησυχία επικρατεί και σε συμμάχους των ΗΠΑ στην περιοχή, όπως η Ιαπωνία και οι Φιλιππίνες, σχετικά με το πώς θα διαχειριστεί ο Τραμπ τις πιέσεις της κινεζικής πλευράς. Οι φόβοι αυτοί ενισχύονται από τη μετατόπιση της αμερικανικής στρατηγικής προσοχής προς τη Μέση Ανατολή, γεγονός που – σύμφωνα με αναλυτές – μειώνει την εστίαση των ΗΠΑ στην Ασία.
