Η Ελλάδα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια ιδιαίτερα έντονη περίοδο κυκλοφορίας του ιού του Δυτικού Νείλου, με την Αττική να βρίσκεται στο επίκεντρο και τις υγειονομικές αρχές να προειδοποιούν για αυξημένο αριθμό περιστατικών τις επόμενες εβδομάδες.
Μέχρι τις 12 Αυγούστου έχουν καταγραφεί στη χώρα 110 κρούσματα λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου, εκ των οποίων τα 81 παρουσίασαν εκδηλώσεις από το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα και τα 29 ήπιες εκδηλώσεις. Τα περιστατικά έχουν εντοπιστεί σε 39 δήμους και 14 Περιφερειακές Ενότητες, σε Αττική, Θεσσαλία, Κεντρική Μακεδονία και Πελοπόννησο. Τα στοιχεία του ΕΟΔΥ δείχνουν ότι μόνο την τελευταία εβδομάδα καταγράφηκαν 45 νέα εγχώρια κρούσματα, γεγονός που αποτυπώνει τον ταχύ ρυθμό εξάπλωσης του ιού μέσα στον Αύγουστο.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών εκφράζει την έντονη ανησυχία του για την αυξημένη κυκλοφορία του ιού του Δυτικού Νείλου στην Αττική κατά τη φετινή περίοδο και επισημαίνει ότι η επιδημιολογική εικόνα επιβάλλει την άμεση ενίσχυση των μέτρων πρόληψης και καταπολέμησης των κουνουπιών.
«Η ίδια η επιδημιολογική εικόνα δημιουργεί εύλογα ερωτήματα για την επάρκεια, τον έγκαιρο σχεδιασμό και την αποτελεσματικότητα των προγραμμάτων κουνουποκτονίας που εφαρμόστηκαν στην Αττική», αναφέρει ο ΙΣΑ. Τονίζει ότι «η αντιμετώπιση του ιού του Δυτικού Νείλου δεν μπορεί να βασίζεται σε αποσπασματικούς ψεκασμούς ή σε παρεμβάσεις που εντείνονται αφού έχει ήδη καταγραφεί κυκλοφορία του ιού και ανθρώπινα κρούσματα».
Σύμφωνα με τον ΙΣΑ «οι ψεκασμοί θα πρέπει να ξεκινούν έγκαιρα, ήδη από τις αρχές του έτους, με συστηματικές δράσεις προνυμφοκτονίας στις εστίες αναπαραγωγής, πριν οι προνύμφες εξελιχθούν σε ενήλικα κουνούπια. Απαιτείται ολοκληρωμένη στρατηγική διαχείρισης των κουνουπιών, η οποία πρέπει να ξεκινά εγκαίρως, πριν από την περίοδο υψηλής κυκλοφορίας τους, να στηρίζεται σε συστηματική εντομολογική επιτήρηση και να προσαρμόζεται άμεσα στα επιδημιολογικά δεδομένα».
Ο ΙΣΑ επισημαίνει ότι η έγκαιρη και οργανωμένη πρόληψη από τους αρμόδιους φορείς της Πολιτείας αποτελεί το σημαντικότερο ανάχωμα απέναντι στην εξάπλωση του ιού του Δυτικού Νείλου. «Όταν τα προγράμματα καταπολέμησης των κουνουπιών δεν εφαρμόζονται έγκαιρα, συστηματικά και με τον απαιτούμενο συντονισμό, το βάρος της προστασίας μεταφέρεται αναπόφευκτα στον ίδιο τον πολίτη και στα μέτρα ατομικής προφύλαξης», αναφέρει ο ΙΣΑ.
Η διάσταση αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς δεν υπάρχει ειδική αντιική θεραπεία για τη λοίμωξη από τον ιό του Δυτικού Νείλου ούτε εμβόλιο για τον άνθρωπο, επισημαίνει ο ΙΣΑ.
«Η έντονη κυκλοφορία του ιού του Δυτικού Νείλου στην Αττική αποτελεί ένα σοβαρό καμπανάκι για τη Δημόσια Υγεία. Δεν αρκεί να κινητοποιούμαστε όταν εμφανιστούν τα κρούσματα. Η καταπολέμηση των κουνουπιών πρέπει να βασίζεται σε ένα επιστημονικά τεκμηριωμένο, ολοκληρωμένο και έγκαιρο σχέδιο που ξεκινά πολλούς μήνες πριν από την κορύφωση της δραστηριότητάς τους. Ιδιαίτερη σημασία έχει η συστηματική προνυμφοκτονία στις αρχές του έτους, η χαρτογράφηση και εξάλειψη των εστιών αναπαραγωγής, η συνεχής παρακολούθηση των πληθυσμών των κουνουπιών και οι έγκαιρες, στοχευμένες παρεμβάσεις στις περιοχές αυξημένου κινδύνου», αναφέρει ο πρόεδρος του ΙΣΑ Γιώργος Πατούλης.
Ο ΙΣΑ καλεί τους πολίτες και ιδιαίτερα όσους ανήκουν στις ευπαθείς ομάδες να τηρούν με συνέπεια τα μέτρα ατομικής προστασίας και τις αρμόδιες αρχές να εντείνουν άμεσα και συντονισμένα τις δράσεις πρόληψης.
Για την ατομική προστασία συνιστώνται:
* χρήση εγκεκριμένων εντομοαπωθητικών στο ακάλυπτο δέρμα και επάνω από τα ρούχα, σύμφωνα με τις οδηγίες χρήσης,
* κατάλληλα ρούχα που καλύπτουν όσο το δυνατόν μεγαλύτερη επιφάνεια του σώματος, ιδιαίτερα τις ώρες αυξημένης δραστηριότητας των κουνουπιών,
* χρήση κουνουπιέρας, ιδιαίτερα για βρέφη και άτομα αυξημένου κινδύνου,
* τοποθέτηση και συντήρηση αντικουνουπικών πλεγμάτων σε πόρτες και παράθυρα,
* χρήση ανεμιστήρων ή κλιματιστικών, όπου είναι δυνατόν,
* απομάκρυνση στάσιμων νερών από γλάστρες, πιατάκια, κουβάδες, δοχεία, υδρορροές και άλλα σημεία γύρω από το σπίτι,
* τακτική ανανέωση του νερού σε ποτίστρες ζώων και άλλα δοχεία.
Η Αττική στο επίκεντρο της φετινής έξαρσης
Η εξέλιξη αυτή αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία καθώς, σύμφωνα με τη Δανάη Περβανίδου, MD, MPH, προϊσταμένη του Τμήματος Νοσημάτων που Μεταδίδονται με Διαβιβαστές του ΕΟΔΥ, η φετινή περίοδος μπορεί να εξελιχθεί σε μία από τις δυσκολότερες των τελευταίων ετών, εφόσον συνεχιστεί ο σημερινός ρυθμός καταγραφής κρουσμάτων.
Ο ιός του Δυτικού Νείλου δεν αποτελεί νέο φαινόμενο για την Ελλάδα. Όπως εξηγεί η κ. Περβανίδου, κρούσματα καταγράφονται στη χώρα σχεδόν κάθε χρόνο από το 2010 και μετά, κατά την περίοδο κυκλοφορίας των κουνουπιών. Για τον λόγο αυτό, ο ΕΟΔΥ θεωρεί ότι ο ιός έχει πλέον εγκατασταθεί και στη χώρα και η επανεμφάνιση περιστατικών κάθε καλοκαίρι θεωρείται αναμενόμενη.
Η φετινή εικόνα, ωστόσο, παρουσιάζει μια σημαντική διαφοροποίηση ως προς την ένταση και την ταχύτητα με την οποία εμφανίζονται τα περιστατικά.
«Κατά την τρέχουσα περίοδο μετάδοσης» καταγράφεται ιδιαίτερα έντονη κυκλοφορία του ιού, ιδίως σε περιοχές της Αττικής, ενώ ο αριθμός των κρουσμάτων έχει ήδη ξεπεράσει τα αντίστοιχα επίπεδα προηγούμενων ετών για την ίδια χρονική περίοδο, σύμφωνα με την κ. Περβανίδου.
Το κρίσιμο διάστημα τώρα αρχίζει
Ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της συνέντευξης αφορά την περίοδο κατά την οποία αναμένεται η κορύφωση της φετινής έξαρσης.
Με βάση τα ιστορικά δεδομένα, η κορύφωση της εποχικής δραστηριότητας του ιού παρατηρείται συνήθως κατά το δεύτερο μισό του Αυγούστου, από τα μέσα ή τα τέλη Αυγούστου έως τις αρχές ή τα μέσα Σεπτεμβρίου.Με δεδομένο ότι τα 110 κρούσματα έχουν ήδη καταγραφεί έως τις 12 Αυγούστου και ότι 45 από αυτά εμφανίστηκαν μέσα σε μόλις μία εβδομάδα, η επόμενη περίοδος θεωρείται ιδιαίτερα κρίσιμη.
Η κ. Περβανίδου προειδοποιεί ότι εάν διατηρηθεί ο ίδιος ρυθμός καταγραφής, η φετινή περίοδος μπορεί να είναι «μία από τις πιο δύσκολες περιόδους» ως προς τον αριθμό των κρουσμάτων.
Παράλληλα, ο ΕΟΔΥ θεωρεί αναμενόμενη την εμφάνιση νέων περιστατικών τόσο στις ήδη επηρεαζόμενες περιοχές όσο και σε νέες περιοχές, οι οποίες δεν μπορούν να προβλεφθούν με ασφάλεια.
Η ίδια επισημαίνει ότι ο αυξημένος ρυθμός καταγραφής κρουσμάτων αρκετά νωρίς μέσα στην περίοδο μετάδοσης δημιουργεί τον κίνδυνο να συνεχιστεί η καταγραφή ιδιαίτερα αυξημένου αριθμού περιστατικών τις επόμενες εβδομάδες.
Το στοιχείο αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για την Αττική, λόγω του μεγάλου πληθυσμού και της υψηλής πυκνότητας κατοίκησης σε πολλές περιοχές.Ο ΕΟΔΥ θεωρεί ότι ο ιός έχει πλέον εγκατασταθεί και στη χώρα και η επανεμφάνιση περιστατικών κάθε καλοκαίρι θεωρείται αναμενόμενη.Η φετινή εικόνα, ωστόσο, παρουσιάζει μια σημαντική διαφοροποίηση ως προς την ένταση και την ταχύτητα με την οποία εμφανίζονται τα περιστατικά.
