Η βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας: ένας φάρος της γνώσης που οραματίστηκε ο Μέγας Αλέξανδρος

Η Αίγυπτος υπήρξε βάση ενός από τους γνωστότερους πολιτισμούς που επηρέασαν την αρχαιότητα στη λεκάνη της Μεσογείου. Η αλληλεπίδραση με την αρχαία Ελλάδα ήταν αρκετά έντονη σε πολλούς τομείς. Καθόλου τυχαία δεν είναι η ελληνική συμβολή τόσο στην αρχαία αλλά και στη νέα Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρεια.Η πόλη της Αλεξάνδρειας ήταν γνωστή στην αρχαιότητα λόγω του ενός από τα 7 θαύματα του αρχαίου κόσμου, του Φάρου της Αλεξάνδρειας αλλά και για τη Βιβλιοθήκη της, την μεγαλύτερη του αρχαίου κόσμου.
Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ
Το 295 π.Χ., ο επίγονος του Αλεξάνδρου, βασιλιάς της Αιγύπτου Πτολεμαίος Α’ ο Σωτήρ, έδωσε εντολή στον φιλόσοφο Δημήτριο τον Φαληρέα να ιδρύσει το πρώτο ολοκληρωμένο επιστημονικό ίδρυμα στην ανθρώπινη ιστορία. Ο Φαληρέας , διαθέτοντας άφθονους πόρους από το βασιλικό ταμείο, ίδρυσε το περίφημο «Μουσείον». Ήταν ένα ινστιτούτο έρευνας που περιείχε εργαστήρια, επιστημονικές συσκευές, ζωολογικό κήπο , αστεροσκοπείο, αναγνωστήρια και βιβλιοθήκη.
Η περίφημη λοιπόν βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας, η μεγαλύτερη και πληρέστερη του κόσμου, αυτή που περιείχε όλη την καταγεγραμμένη σοφία της ανθρωπότητας, ξεκίνησε ως τμήμα του Μουσείου.Αποτελούσε την συνέχεια του οράματος του μέγα Αλέξανδρου που επιθυμούσε να γίνει η ιστορική πόλη το μεγαλύτερο εμπορικό λιμάνι της Μεσογείου αλλά και ένα παγκόσμιο πολιτιστικό κέντρο.
Αρχαίες πηγές αναφέρουν ότι οι τόμοι που φιλοξενούσε ξεπερνούσαν τις 700 χιλιάδες γι’ αυτό άλλωστε ο Πτολεμαίος Γ’ ο Ευεργέτης αναγκάστηκε να της χτίσει ένα δεύτερο πελώριο κτίριο, το Σεραπείον, ώστε να την αποσυμφορήσει.
Για πέντε ολόκληρους αιώνες, οι κορυφαίοι επιστήμονες και λόγιοι του κόσμου διέπρεψαν μέσα στις αίθουσες της, μελετώντας, ερευνώντας, γράφοντας και αντιγράφοντας, πάντα στα ελληνικά που ήταν η γλώσσα της παγκόσμιας τότε επικοινωνίας.
Στη βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας εργάστηκαν πολύ σπουδαίοι αρχαίοι Έλληνες σοφοί, ανάμεσά τους ο Ερατοσθένους,ο Ζηνόδοτος, ο Αρίσταρχος ο Σάμιος, ο Καλλίμαχος κ.α. Το Μουσείο αποτελούσε τμήμα των ανακτόρων.
Είχε πολλά διαμερίσματα και λειτουργούσε ως ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα στο οποίο έμεναν και εργάζονταν διασημότητες της επιστήμης, των γραμμάτων και των τεχνών, όπως ο μαθηματικός Ευκλείδης, ο αστρονόμος Αρίσταρχος, ο γεωγράφος Ερατοσθένης και ο ποιητής Θεόκριτος.
Η ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΤΗΣ
Τι συνέβη όμως στην βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας..Διάφορες ιστορίες για την εξαφάνιση της κυκλοφορούν εδώ και αιώνες και χρονολογούνται τουλάχιστον από τον πρώτο μ.Χ. αιώνα. Διαπιστώνουμε ότι για την καταστροφή ευθύνονται οι τρεις δυνάμεις κατοχής που κυβέρνησαν την Αλεξάνδρεια αφού την έχασαν οιΈλληνες
Ας δούμε την κυρίαρχη ιστορία σαν αιτία της καταστροφής της.
«Λέγεται συχνά ότι οι Ρωμαίοι ήταν πολιτισμένοι, όμως ο πιο διάσημος στρατηγός τους είναι υπεύθυνος για τη μεγαλύτερη πράξη βανδαλισμού της αρχαιότητας. Ο Ιούλιος Καίσαρας επιτέθηκε στην Αλεξάνδρεια, καταδιώκοντας τον μεγαλύτερο αντίπαλο του Πομπήιο, όταν κατάλαβε πως ο Αιγυπτιακός στόλος επρόκειτο να τον αποκόψει. Συνειδητοποιώντας ότι αυτό θα τον αφήνε σε απελπιστικά δύσκολη θέση, έδρασε αποφασιστικά στέλνοντας φλεγόμενα πλοία στο λιμάνι. Το σχέδιο του πέτυχε και ο εχθρικός στόλος σύντομα πήρε φωτιά. Αλλά η φωτιά δεν σταμάτησε στα πλοία.
Πέρασε στην αποβάθρα η οποία ήταν γεμάτη με εύφλεκτα υλικά, έτοιμα για εξαγωγή. Κατόπιν εξαπλώθηκε στην πόλη και πριν προλάβει κανείς να τη σταματήσει, πήρε φωτιά η ίδια η Μεγάλη Βιβλιοθήκη με αποτέλεσμα 400.000 ανεκτίμητοι χειρόγραφοι πάπυροι να γίνουν στάχτη. Όσο για τον ίδιο τον Καίσαρα, δεν θεώρησε το γεγονός αυτό αρκετά σημαντικό ώστε να το αναφέρει στα απομνημονεύματά του»
Ένα μεγάλο τμήμα της βιβλιοθήκης καταστράφηκε επίσης, το 47 π. Χ. κατά τον Αλεξανδρινό πόλεμο. Τα απομεινάρια της άλλοτε περήφανης βιβλιοθήκης αποτέλεσαν και πάλι στόχο παγκόσμιων ηγεμόνων, όπως ο Αυρηλιανός, ο Θεοδόσιος ο Α’ και ο Ομάρ ο Α’. Η περίοδος άνθησης της γνώσης είχε τελειώσει και η περίοδος χειραγώγησης των λαών είχε ξεκινήσει.Η βιβλιοθήκη δεν αποτελούσε πια εργαλείο επίτευξης του στόχου των ηγεμόνων. Έτσι οδηγήθηκε στη σταδιακή εγκατάλειψη και σύλησή της. Τα θεμέλιά της ακόμα δεν έχουν βρεθεί.
Η ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ
Μετά από 2300 περίπου χρόνια από την καταστροφή της, κατά την πυρκαγιά του λιμανιού, η Βιβλιοθήκη αναγεννήθηκε από την τέφρα της
Η Αιγυπτιακή κυβέρνηση, σε συνεργασία με την UNESCO, αποφάσισε να χτίσει στην Αλεξάνδρεια μια νέα Βιβλιοθήκη που θα αναβιώνει το πνεύμα της αρχαίας βιβλιοθήκης και θα αποτίει φόρο τιμής στον ανθρώπινο πολιτισμό.Έτσι μετά Μετά από 10 χρόνια σχεδιασμού και κατασκευών η Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας άνοιξε επίσημα για το κοινό το φθινόπωρο του 2002.Η νέα Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας βρίσκεται στον παραλιακό δρόμο της πόλης, λίγο πριν το φρούριο του Κάιτ Μπέι, στην περιοχή της Σελσέλα

Σχεδιάστηκε έτσι ώστε να συγκλίνει προς τη θάλασσα, ενώ ένα τμήμα της είναι βυθισμένο σε μια δεξαμενή νερού, έτσι ώστε να συμβολίζει τον αρχαίο αιγυπτιακό ήλιο που προβάλλει από τη θάλασσα.
Η επικλινής στέγη του οικοδομήματος επιτρέπει την έμμεση χρήση του ηλιακού φωτός στα περισσότερα τμήματα της βιβλιοθήκης και ταυτόχρονα δίνει καθαρή θέα προς τη θάλασσα.
Σχεδιασμένος σαν βέλος ένας αεροδιάδρομος ενώνει τη βιβλιοθήκη με το Πανεπιστήμιο, ενώ όλο το κτίριο είναι περιτειχισμένο με πέτρα από γρανίτη του Ασουάν, πάνω στον οποίο είναι σχεδιασμένα καλλιγραφικά γράμματα και αντιπροσωπευτικές επιγραφές από όλους τους πολιτισμούς του κόσμου.
Η βιβλιοθήκη καλύπτει μια συνολική περιοχή 40.000 ενώ το συνολικό εμβαδόν των ορόφων της καλύπτει τα 69.000 μ2.
Έχει 13 ορόφους μέσα στους οποίους υπάρχουν 3.500 θέσεις μελέτης, 8.000.000 τόμοι (προς το παρόν), 50.000 χάρτες, 100.000 χειρόγραφα, 30 βάσεις δεδομένων, 10.000 σπάνιες εκδόσεις, 200.000 δίσκοι και μαγνητοταινίες με μουσικά θέματα, 50.000 βίντεο.Στο όλο σύμπλεγμα περιλαμβάνεται συνεδριακό κέντρο με 3.200 θέσεις, μουσείο επιστημών, πλανητάριο, σχολή πληροφορικής, ινστιτούτο καλλιγραφίας αλλά και μουσείο.

👉ακολουθήστε την σελίδα μας στο facebook για περισσότερη ενημέρωση και όλα τα θέματα που αφορούν την επικαιρότητα https://www.facebook.com/enjoynews.gr/




