Η πρόταση προβλέπει ότι οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης δεν θα επιτρέπεται να παρέχουν πρόσβαση σε παιδιά κάτω των 13 ετών, ενώ ως ελάχιστη ηλικία για τη δημιουργία προσωπικού λογαριασμού από ανήλικο ορίζεται το 15ο έτος. Με τον τρόπο αυτό υιοθετείται μια σταδιακή προσέγγιση, ανάλογα με την ηλικία του παιδιού.
Παράλληλα, οι πάροχοι διαδικτυακών υπηρεσιών θα πρέπει να αποδεικνύουν ότι οι υπηρεσίες τους είναι κατάλληλες για την ηλικία των χρηστών και ασφαλείς εκ σχεδιασμού, μετατοπίζοντας σε σημαντικό βαθμό το βάρος της απόδειξης από τον χρήστη στον πάροχο.
Η προτεινόμενη νομοθεσία βασίζεται σε τέσσερις βασικούς πυλώνες:
1. Καθυστερημένη πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης
Τα παιδιά θα μπορούν να δημιουργούν αυτόνομους λογαριασμούς στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης από την ηλικία των 15 ετών.
Για παιδιά ηλικίας από 13 έως και κάτω των 15 ετών, προβλέπεται η δυνατότητα γονικού ελέγχου. Οι γονείς ή οι κηδεμόνες θα μπορούν να δημιουργούν «μίνι λογαριασμούς» μέσω του δικού τους λογαριασμού, τους οποίους θα μπορούν να χρησιμοποιούν τα παιδιά.
Με αυτόν τον τρόπο, τα παιδιά θα μπορούν να έχουν πρόσβαση σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης και πλατφόρμες διαμοιρασμού βίντεο που είναι κατάλληλες για την ηλικία τους. Οι υπηρεσίες που παρέχονται μέσω των «μίνι λογαριασμών» θα πρέπει να διαθέτουν συγκεκριμένες δικλίδες ασφαλείας, όπως:
- περιορισμένο αριθμό κοινωνικών επαφών,
- περιορισμό του χρόνου χρήσης σε έως μία ώρα την ημέρα.
Στόχος είναι να αναγνωριστεί ο ρόλος των γονέων στην υποστήριξη της σταδιακά αυτόνομης και ασφαλούς παρουσίας των παιδιών στο διαδίκτυο.
Τα παιδιά ηλικίας από 3 έως και κάτω των 13 ετών δεν θα μπορούν να έχουν πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Θα μπορούν, ωστόσο, να χρησιμοποιούν ειδικά σχεδιασμένες και φιλικές προς τα παιδιά υπηρεσίες διαμοιρασμού βίντεο, μέσω λογαριασμών που διαχειρίζεται ο γονέας ή ο κηδεμόνας.
Για τον σκοπό αυτό, οι πλατφόρμες θα πρέπει να παρέχουν στους γονείς ή κηδεμόνες εύχρηστα εργαλεία που θα τους επιτρέπουν να περιορίζουν τη χρήση της συσκευής όταν αυτή παραδίδεται στο παιδί, καθώς και την έκθεσή του στις συγκεκριμένες υπηρεσίες σε μέγιστο χρόνο μίας ώρας την ημέρα.
2. Ασφάλεια εκ σχεδιασμού
Ο EU KIDS Act προβλέπει σειρά υποχρεώσεων για διαδικτυακές υπηρεσίες που απευθύνονται σε χρήστες κάτω των 18 ετών, όπως:
- υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης,
- πλατφόρμες διαμοιρασμού βίντεο,
- διαδικτυακά βιντεοπαιχνίδια,
- υπηρεσίες τεχνητής νοημοσύνης,
- chatbots.
Μεταξύ άλλων, προβλέπεται η απαγόρευση εθιστικών λειτουργιών, καθώς και συστημάτων προτεινόμενου περιεχομένου που βασίζονται στην κατάρτιση προφίλ των χρηστών.
Ειδικότερα, προβλέπεται η απαγόρευση:
- της ατελείωτης κύλισης περιεχομένου χωρίς σημεία διακοπής,
- τεχνικών που χρησιμοποιούν ανταμοιβές για να ενθαρρύνουν τη συνεχή χρήση,
- ειδοποιήσεων push κατά τις ώρες ύπνου,
- ανεπιθύμητης επικοινωνίας από αγνώστους.
Επιπλέον, οι AI companions και τα chatbots θα πρέπει να είναι απενεργοποιημένα από προεπιλογή και δεν θα επιτρέπεται να προσομοιώνουν διαπροσωπικές σχέσεις με τρόπους που μπορούν να δημιουργήσουν συναισθηματική εξάρτηση.
Τα προφίλ των ανηλίκων θα πρέπει να είναι ιδιωτικά από προεπιλογή, ενώ η πρόσβαση σε:
- γεωγραφική τοποθεσία,
- κάμερα,
- μικρόφωνο,
θα είναι επίσης απενεργοποιημένη από προεπιλογή.
3. Προστασία της ιδιωτικότητας κατά την επαλήθευση ηλικίας
Οι διαδικτυακές υπηρεσίες και τα καταστήματα εφαρμογών θα πρέπει να χρησιμοποιούν εργαλεία επαλήθευσης ηλικίας.
Μεταξύ των διαθέσιμων επιλογών περιλαμβάνεται η ευρωπαϊκή εφαρμογή επαλήθευσης ηλικίας, η οποία δεν αποθηκεύει έγγραφα ταυτοποίησης ούτε βιομετρικά δεδομένα, παρέχοντας υψηλό επίπεδο προστασίας της ιδιωτικότητας.
Παράλληλα, οι πάροχοι υπηρεσιών κοινωνικής δικτύωσης και οι πλατφόρμες διαμοιρασμού βίντεο θα καλούνται να πραγματοποιούν επαλήθευση ηλικίας κατά τη δημιουργία νέου λογαριασμού.
Για τους ήδη υπάρχοντες λογαριασμούς, οι πάροχοι θα πρέπει να εκτιμούν την ηλικία του χρήστη βάσει εύλογων δεικτών, όπως:
- η ημερομηνία δημιουργίας του λογαριασμού,
- στοιχεία πιστωτικής κάρτας.
4. Αποτελεσματικότερη επιβολή των κανόνων
Η πρόταση μετατοπίζει το «βάρος της απόδειξης», καθιστώντας τους παρόχους πολύ μεγάλων διαδικτυακών πλατφορμών υπεύθυνους να αποδεικνύουν ότι οι υπηρεσίες τους είναι ασφαλείς εκ σχεδιασμού.
Οι πάροχοι θα υποχρεούνται να υποβάλλουν σχέδιο συμμόρφωσης στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και σε ανεξάρτητο ελεγκτή, ο οποίος θα αξιολογεί διεξοδικά κάθε νέα υπηρεσία, λειτουργία ή δυνατότητα.
Εφόσον, βάσει της έκθεσης του ελεγκτή, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαπιστώσει ελλείψεις στο σχέδιο συμμόρφωσης, θα μπορεί να ζητήσει από τον πάροχο να προτείνει και να εφαρμόσει διορθωτικά μέτρα.
