Θλίψη για την απώλεια της Ελένης Γλυκατζή Αρβελέρ – Έφυγε στα 99 της χρόνια η σπουδαία Ακαδημαϊκός
Πένθος στον πνευματικό κόσμο της χώρας προκαλεί η είδηση του θανάτου της ιστορικού και πανεπιστημιακής δασκάλας Ελένης Γλύκατζη-Αρβελέρ, η οποία έφυγε από τη ζωή τη Δευτέρα 16 Φεβρουαρίου, σε ηλικία 99 ετών.
Η Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ υπήρξε μία από τις σημαντικότερες μορφές της ελληνικής και διεθνούς ιστοριογραφίας, με σπουδαίο έργο στον τομέα της Βυζαντινής Ιστορίας. Το 1967 έγινε η πρώτη γυναίκα πρόεδρος του Τμήματος Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο τη Σορβόνης ,ενώ το 1976 εξελέγη η πρώτη γυναίκα πρύτανης στην 700χρονη ιστορία του ιδρύματος (Paris I), καταγράφοντας μια ιστορική πρωτιά όχι μόνο για τη Γαλλία αλλά και για τη διεθνή πανεπιστημιακή κοινότητα.
Ποια ήταν η Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ
Γεννήθηκε στις 29 Αυγούστου 1926 στην Αθήνα από γονείς μικρασιατικής καταγωγής. Πατέρας της ήταν ο Νίκος Γλύκατζης, έμπορος από τη Μικρά Ασία, ενώ η μητέρα της, Καλλιρόη το γένος Ψαλτίδη, προερχόταν από εύπορη οικογένεια της Προύσας.
Αποφοίτησε από το Δ΄ Γυμνάσιο Αθηνών και σπούδασε στο Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του ΕΚΠΑ . Κατά τη διάρκεια της Κατοχής εντάχθηκε στην ΕΠΟΝ , όπου διετέλεσε υπεύθυνη μαθητριών στο Παγκράτι, υπό την καθοδήγηση του Χρήστου Πασαλάρης . Στα Δεκεμβριανά ακολούθησε τον ΕΛΑΣ Αθηνών κατά την υποχώρησή του από την Αττική και επέστρεψε στον Βύρωνα μετά τη Συμφωνία της Βάρκιζας.
Την περίοδο του 1950, ως φοιτήτρια ακόμη, εργάστηκε χάρη στην άριστη γνώση της γαλλικής γλώσσας στον κύκλο της βασίλισσας Φρειδερίκη . Μετά την αποφοίτησή της από τη Φιλοσοφική Σχολή εργάστηκε ως ερευνήτρια στο Κεντρο Μικρασιατικών Σπουδών (1949–1953).
Το 1953 εγκαταστάθηκε στο Παρίσι για να συνεχίσει τις σπουδές της. Δύο χρόνια αργότερα διορίστηκε στο Εθνικό κέντρο ερευνών (CNRS), όπου το 1964 ανέλαβε διευθύντρια σπουδών και το 1967 εξελέγη καθηγήτρια στη Σορβόννη.
Το 1966 έλαβε το δίπλωμα doctorat ès lettres με τη μελέτη της για το Βυζάντιο και τη θάλασσα, η οποία εκδόθηκε με τίτλο «Byzance et la mer» από τις Presses Universitaires de France. Διετέλεσε διευθύντρια του Κέντρου Ιστορίας και Πολιτισμού του Βυζαντίου και της Χριστιανικής Αρχαιολογίας, αντιπρύτανις (1970–1973) και, το 1976, πρύτανις στο Πανεπιστήμιο της Σορβόννης (Paris I), κατακτώντας μια κορυφαία θέση στη διεθνή ακαδημαϊκή σκηνή.
Στο Παρίσι γνώρισε τον σύζυγό της, Ζακ Αρβελέρ (1918–2010), αξιωματικό του Γαλλικού Πολεμικού Ναυτικού και μέλος παρισινής οικογένειας. Μαζί απέκτησαν μία κόρη, τη Μαρί-Ελέν.
Η απώλειά της αφήνει ένα δυσαναπλήρωτο κενό στον χώρο της επιστήμης και της πνευματικής ζωής, ενώ το έργο και η πορεία της θα αποτελούν διαρκή πηγή έμπνευσης για τις επόμενες γενιές.
